اين دو نص و . . . و نظاير آنها به روشنى اهميت خود عراق را ، سواى نامه‌هايى كه اهل كوفه پس از مرگ معاويه براى آن حضرت به مكّه فرستادند ، در نزد امام ( ع ) نشان مىدهد . اهميت عراق فى نفسه در نزد امام ( ع ) از جملهء حقايق تاريخى است كه اثبات آن نياز به گواه گرفتن هيچ نصّى نيست . كوفه ، مهد تشيع و يكى از اقامتگاه‌هاى علويان بوده است . اين شهر بارها اخلاص خود را نسبت به اهل‌بيت اظهار داشته است . كوفيان در جنگ‌هاى جمل و صفين با امام ( ع ) شركت جستند و به آن حضرت مىگفتند : « اى امير المؤمنان ، ما را هر كجا دوست دارى گسيل‌دار ، زيرا كه ما حزب و ياران توايم ، با دشمنانت دشمنى مىكنيم و از هر كس كه به تو روى آرد و از تو فرمان ببرد پيروى مىكنيم » . « 1 » اميرالمؤمنين ، على ( ع ) نيز آنان را بسيار مىستود و بر اين باور بود كه كوفيان از ياران و ياوران مخلص وى هستند . حضرت به آنان مىفرمود : « اى كوفيان ، شما برادران و انصار و ياوران من ، در راه حق هستيد . شما دعوت را براى جنگ با عهد شكنان اجابت كرديد . من به وسيلهء شما با كسانى كه به دين پشت كرده‌اند مىجنگم و به اطاعت كامل آنهايى كه روى آورده‌اند اميدوارم » « 2 » باز آن حضرت ( ع ) مىفرمايد : كوفه گنجينه ايمان ، جمجمهء اسلام ، شمشير و نيزه خداوند است كه در هر كجا بخواهد قرارش مىدهد . « 3 » » « 4 » كوفه پس از اميرالمؤمنين ( ع ) و امام حسن ( ع ) ، اصلىترين پايگاه مخالفت با حكومت اموى بود و كوفيان آرزومند زوال حكومت آنان بودند ، و از جمله عواملى كه بر دشمنى كوفيان نسبت به امويان و معاويه افزود ، اين بود كه نوادر دوران ( در ستم ) همچون مغيرة بن شعبه و زياد بن ابيه را بر آنان ولايت داد ، و اينان ظلم و ستم را گسترش دادند و امنيت و آرامش را از اهل كوفه سلب كردند . از نظر اقتصادى نيز آنان را به شدت زير فشار گذاشتند و دربارهء آنان از سياست ايجاد فقر و گرسنگى پيروى كردند و كوفه به صورت

--> ( 1 ) - الامامة و سياسة ، ج 1 ، ص 231 . ( 2 ) - إلامامه و السياسة ، ج 1 ، ص 230 . ( 3 ) - مختصرالبلدان ، ابن فقيه ، ص 163 . ( 4 ) - حياةالامام الحسين بن على ( ع ) ، ج 3 ، ص 12 - 13 .